IMG_20210421_190339471_HDR

Të bashkuar më të fortë, por rivalë përgjithmonë

Stereotipet prekin të gjithë ne, veçanërisht vendet ende të ngarkuara nga konfliktet.

Shfaqja forum teatër “Të bashkuar më të fortë, por rivalë përgjithmonë”, që u zhvillua në Qendrën e Energjisë Qytetare në Mitrovicën e Veriut më 21 Prill, trajtoi këtë temë, me idenë për të treguar se sa problemi i stereotipave na pengon të funksionojmë normalisht. Përmes debatit ne jemi përpjekur të ndryshojmë pikëpamjen tonë për këtë problem.

Katër të rinj përfundojnë në xhungël pas aksidentit. Në vend që të bashkëpunojnë së bashku dhe të sigurojnë mbijetesën e tyre, një shqiptar, kroat dhe dy serbe, të rënduar/a nga stereotipet e tyre, ndahen në bazë kombësie, feje dhe gjinie. Duke humbur kohë në konfliktet e tyre, ata nuk arrijnë ta zgjidhin problemin kryesor të tyre, mbijetesën.

Aktorët Lidija Nikolić, Emilija Popović, Uroš Cvetković, Miloš Trifunović, Momçilo Jovanoviq të trajnuar nga Filip Pajić, përcollën me sukses para publikut atmosferën dhe problemet e personazheve të tyre.

Kjo shfaqje u përmbush më shumë nga një diskutim midis publikut dhe aktorëve / aktoreve pas përfundimit të performancës.

Aktiviteti u krye në përputhje me rekomandimet për parandalimin dhe shtypjen e përhapjes së virusit Covid-19.

Ky aktivitet mbështetet nga Nisma e të Rinjve për të Drejtat e Njeriut (YIHR KS), financuar nga Agjencia e Shteteve të Bashkuara për Zhvillim Ndërkombëtar (USAID) dhe Bashkimi Evropian në Kosovë përmes projektit “Transformimi i perceptimeve konfliktuale përmes rritjes së angazhimit qytetar dhe të komunitetit në Kosovë” i zbatuar nga Artpolis dhe OJQ AKTIV si anëtare të Koalicionit të Kosovës për Pajtimin (KCR).

178573446_2956002134718395_801599346835680147_n

FDHK publikon raportin vjetor: “Gjykimet për krimet e luftës: përparim i ngadaltë”

Fondi për të Drejtën Humanitare Kosovë (FDHK) ka publikuar të hënën, me datën 26 prill 2021, raportin për vitin 2020: “Gjykimet për krimet e luftës: përparim i ngadaltë”, i cili është përpiluar si rezultat i monitorimit të gjykimeve lidhur me konfliktin e armatosur, si dhe me veprat penale të motivuara etnikisht dhe politikisht në Kosovë. Me rastin e këtij publikimi, FDHK organizoi konferencën online ku u zhvillua debati mbi temën “Zvogëlimi i hapësirës për mosndeshkueshmëri: Dialogu si mundësi per bashkëpunim juridik ne mes te Serbisë dhe Kosovës”.

Fjalët hyrëse në konferencë u paraqitën nga ministrja e drejtësisë, Znj. Albulena Haxhiu, shefi i zyrës së BE ne Kosovë, Z. Tomáš Szunyog dhe ambasadori Britanik në Kosovë, Z. Nicholas Abbott.

Ministrja e Drejtësisë, Albulena Haxhiu, tha se ministria që ajo udhëheqë do ta ketë prioritet adresimin e krimeve të luftës. Në këtë kuadër ajo u shpreh se është shume e rëndësishme që të fuqizohet kapaciteti i Prokurorisë Speciale për adresimin e këtyre krimeve. Shefi i Zyrës së BE-së në Kosovë, Tomáš Szunyog tha se BE-ja e ka mbështetur ketë proces tash e sa kohë dhe se monitorimi i këtyre seancave ka rëndësi fundamentale për të siguaruar legjitimitetin e tyre. Ai shtoi se falë raportit vjetor të FDHK, tashmë ekziston një përmbledhje e saktë të asaj se çfarë ka arritur sistemi i drejtësisë gjate vitit 2020. Ambasadorit Britanik në Kosovë, Nicholas Abbott, potencoi se është vërejtur një rritje e numrit të prokurorëve që merren me këto raste dhe ky është një progres, por ende mbetet shumë per t’u bërë.

Pas fjalëve hyrëse, raporti u prezantua nga Znj. Anka Kurteshi Hajdari, e cila është edhe autore e tij. Ajo, ndër te tjera, ka theksuar se një nga rekomandimet kryesore qe përmban raporti më i ri i FDHK konsiston në domosdoshmërinë e vendosjes së bashkëpunimit juridik ndërkombëtar mes Kosovës dhe Serbisë.

Në sesionin e titulluar “Zvogëlimi i hapësirës për mosndeshkueshmëri: Dialogu si mundësi per bashkëpunim juridik ne mes te Serbisë dhe Kosovës” pikëpamjet e tyre i paraqitën panelistët: kryeprokuror i PSRK Blerim Isufaj, U.D kryetarit të Gjykatës Themelore Prishtine, Arben Hoti, shef i Zyrës Ligjore dhe te Drejtave te Njeriut në EULEX Paul Flynn, themeluesja e FDH Nataša Kandić dhe avokati Artan Qerkini. Përfaqësuesit e gjyqësorit Kosovar në këtë panel përmendën sfidat me të cilat po ballafaqohen në procedimin e lëndëve për krime lufte, ndërsa panelistët tjerë ofruan shembuj të bashkëpunimit në të kaluarën dhe ide për një mundësi të bashkëpunimit rajonal në të ardhmen.

ARTPOLIS-0376

Shfaqja forum teatër “Othello nga Kosova”

Racizmi e diskriminimi janë çështje shqetësuese në shoqërinë kosovare, e ato duhet luftuar në çdo moment e në shumë mënyra.

Shfaqja forum teatër “Othello nga Kosova” që u realizua në Teatrin Oda më 14 prill shpërfaqi problemet me të cilat përballen komunitetet në Kosovë, por edhe një diskutim të gjallë për veprimet që ne duhet t’i ndërmarrim si shoqëri që të luftojmë këto dukuri, e të rrisim ndërgjegjësimin.

“Othello nga Kosova” ndërthur ofendimet raciste, tradhtitë, xhelozitë e intrigat që ende zënë vend në shoqërinë tonë. Ngjarja fillon kur tre të rinj përgatiten që ta befasojnë shoqen e tyre Desdemonën në ditëlindjen e saj, megjithatë befasia e vërtetë vjen nga vet ajo.

Në këtë festë Desdemona prezanton të dashurin e saj Othellon, që është nga një komunitet tjetër, gjë e cila sjell në pah racizmin dhe xhelozinë e Jagos dhe të Biankës. E në anën tjetër solidaritetin e Kasit me Othellon, i cili gjithashtu është viktimë e racizmit nacionalist pasi rrjedh nga prindër me kombësi shqiptare e serbe.

Aktorët Art Pasha (Jago), Blendon Ahmeti (Kasi), Djellza Dema (Desdemona), Ergjan Mehmeti (Othello) dhe Venera Bojaj (Bianka) të trajnuar nga Edlir Gashi me mjeshtëri sjellën në jetë këto dukuri helmuese në shoqërinë tonë.

E këtë shfaqje e plotësoi edhe më tepër diskutimi i publikut me aktorët/et pas përfundimit të shfaqjes.

Veton Gashi, nga komuniteti jo shumicë  gjatë diskutimit tha se vrasje edhe më e rëndë sesa privimi fizik nga jeta është mbytja e shpresës tek të rinjtë e komuniteteve.  

“Plot njerëz si Jago mund të kenë gjuhë të urrejtjes. Nuk është e lehtë, unë jam prej komuniteteve….Jeta e një personi nuk humb vetëm nëse e vranë, jeta e një personi humb kur ia shuan shpresën nëse e ofendon, kërcënon, kjo duhet të ndryshohet. Unë po mendoj se gjeneratë pas gjenerate po ndryshohet dhe po shpresoj se kjo gjeneratë që jemi duke e parë shfaqjen është pozitive dhe ka me qenë tërë jetën pozitive me ne, e jo ta përkrahin Jagon e me thënë mirë po ia bënë”, është shprehur Gashi ndër të tjera.

Kurse drejtoresha e Artpolisit, njëkohësisht edhe regjisorja e teatrit Zana Hoxha e cila e facilitoi diskutimin, pasi falënderoi Veton Gashin për këtë fjalim, tha se, “po e përmbyllim këtë sesion me shpresën se kjo shfaqje na ka bërë të reflektojmë dhe na ka bërë agjentë të ndryshimit”.

Aktiviteti u krye në përputhje me rekomandimet për parandalimin e përhapjes së virusit Covid-19.

Ky aktivitet mbështetet nga Nisma e të Rinjve për të Drejtat e Njeriut (YIHR KS), e financuar nga Agjencia e Shteteve të Bashkuara për Zhvillim Ndërkombëtar (USAID) dhe Bashkimi Evropian në Kosovë përmes projektit “Transformimi i perceptimeve konfliktuale përmes rritjes së angazhimit qytetar dhe të komunitetit në Kosovë” i zbatuar nga Artpolis dhe OJQ AKTIV si anëtare të Koalicionit të Kosovës për Pajtim (KCR).

1

Shkolla Pranverore Feministe 2021 – Pjesa e parë

01-04.04.2021

Me moton “Vajzat e reja ndërtojnë paqen”, filloi edicioni i Shkollës Pranverore Feministe që bëri bashkë më shumë se 20 vajza nga Kosova e Serbia.

Për katër ditë me radhë, 1-4 prill, këto vajza u trajnuan dhe morën ligjërata mbi feminizmin dhe më gjerë nga Anita Panteliq, Marijana Toma, Marijana Stojçiq dhe Ajna Jushiq.

Në fillim të secilës seancë për pjesëmarrëset u krijua një hapësirë e sigurt duke u prezantuar në forma creative dhe të bashkëveprojnë duke bërë pyetje e duke shkëmbyer përvoja e ide të ndryshme. Për to ishte siguruar gjithashtu përkthim në të dy gjuhët – shqip dhe serbisht, që të shprehen secila në gjuhën amtare dhe ta dëgjojnë dhe të mësohen me gjuhën tjetër.

“Historia e pozicionit dhe organizimit të grave në pjesën e dytë të shekullit të 20-të në ish-Jugosllavi”, “Mekanizmat e Drejtësisë Tranzicionale”, “Qasja Feministe në Drejtësi: Rezoluta e Këshillit të Sigurimit të Kombeve të Bashkuara dhe Gjykata e Grave”, “Fëmijët e Harruar të Luftës” ishin temat kryesore që u trajtuan dhe u diskutuan gjatë këtij edicioni të Shkollës Pranverore Feministe.

Se Ballkani Perëndimor ka potencial që nga dikur vatër e luftërave të shndërrohet në vend të paqes e tregon edhe kjo deklaratë e aktivistes Majlinda Behrami gjatë këtij trajnimi: “Sikur politikanët, të cilët në shumicën e rasteve janë burra, do të ishin të prirë të punonin për arritjen e paqes me të njëjtin vullnet si ai që po shpërfaqet në këtë takim, Ballkani Perëndimor me të vërtetë do ishte vend i ëndrrave për të jetuar”.

Shkaku i pandemisë COVID-19 pjesa e parë e Shkollës u mbajt online, derisa u organizua nga partnerët “Qendra Alternative e Vajzave” nga Krushevci dhe “Artpolis – Qendra për Art dhe Komunitet” nga Prishtina.  

Projekti “Gratë e reja ndërtojnë paqen në Kosovë dhe Serbi” implementohet në bashkëpunim me dhe Artpolis-Qendra për Art dhe Komunitet dhe Qendra Alternative e Vajzave ndërsa përkrahet nga Unioni Evropian në Kosovë dhe Kvinna till Kvinna.